Hoe word ik leerkracht op een basisschool?

Hoe word ik leerkracht op een basisschool? 

Wil je lesgeven op een basisschool? Of juist in het speciaal onderwijs of het praktijkonderwijs? Dan heb je een bevoegdheid voor het primair onderwijs nodig. Primair onderwijs is de parapluterm voor het basisonderwijs, het speciaal basisonderwijs, het speciaal onderwijs en het voortgezet speciaal onderwijs. Je kunt deze bevoegdheid op meerdere manieren halen. In dit artikel bespreken we de verschillende routes die er zijn. 

Hoe kun je je lesbevoegdheid halen voor het primair onderwijs?

Opleiding

Niveau Duur* Toelatingseisen Gerelateerde artikelen
pabo

hbo

max. 4 jaar mbo4- of havo-diploma (of 21+-toets)

Welke hogescholen bieden een lerarenopleiding voor het basisonderwijs aan?

Hoe kan ik met een mbo4-diploma naar de pabo?

Welke deeltijdvarianten van de pabo zijn er?

academische pabo hbo en/of wo  max. 4 jaar vwo-diploma of hbo-propedeuse Wat is de universitaire pabo?
educatieve master primair onderwijs (EMPO) wo max. 2 jaar wo-bachelor

Met welke masteropleidingen kan ik een bevoegdheid voor het primair onderwijs halen? 

universitaire master met flexibele deeltijdopleiding leraar basisonderwijs voor academici (Mpabo)  hbo en wo max. 2 jaar wo-bachelor Met welke masteropleidingen kan ik een bevoegdheid voor het primair onderwijs halen? 
universitaire bachelor pedagogische wetenschappen primair onderwijs (PWPO)**  wo max. 3 jaar vwo-diploma of hbo-propedeuse Wat is de universitaire pabo?
zij-instroomtraject hbo max. 2 jaar hbo- of wo-diploma Hoe kan ik zij-instromen als leraar in het basisonderwijs?
academisch zij-instroomtraject (ACZib) hbo en wo max. 2 jaar hbo- of wo-diploma Is er een academisch zij-instroomtraject om leraar in het basisonderwijs te worden?
associate degree tot pedagogisch educatief professional (2 jaar) + schakelprogramma (0,5 jaar) + pabo in deeltijd (2 jaar)  hbo max. 4,5 jaar mbo4-diploma, havo/vwo-diploma (of 21+-toets)

Wat is een associate degree?

Hoe word ik klassenassistent, onderwijsassistent of leraarondersteuner in het primair onderwijs?

 

* Het opleidingstraject kan verkort worden afhankelijk van eventuele vrijstellingen of als je een opleiding volgt in deeltijd. 

** Deze universitaire bacheloropleiding wordt alleen aangeboden door de Radboud Universiteit in Nijmegen.  

Er bestaan een aantal infographics waarin de verschillende routes naar het leraarschap in het primair onderwijs overzichtelijk in beeld worden gebracht:

Wat is de pabo?

‘Pabo’ is een afkorting voor pedagogische academie voor het basisonderwijs. Als je de pabo hebt afgerond, heb je een hbo-bachelordiploma op zak en een bevoegdheid waarmee je les mag geven binnen het primair onderwijs.  

Je volgt de pabo aan een hogeschool. Bij een universitaire pabo combineer je een traject op een hogeschool met een studie aan een universiteit. Tijdens de opleiding krijg je onder meer vakken over pedagogiek en didactiek. Hierbij leer je meer over de verschillende ontwikkelingsfases van kinderen en hoe je lesstof goed kunt overbrengen. Daarnaast wordt natuurlijk ook aandacht besteed aan brede inhoudelijke kennis van alle schoolvakken die er op een basisschool worden gegeven. 

Waar mag ik lesgeven met een bevoegdheid voor het primair onderwijs?

Onder het primair onderwijs vallen naast het basisonderwijs ook het speciaal basisonderwijs, het speciaal onderwijs en het voortgezet speciaal onderwijs. Met een bevoegdheid voor het primair onderwijs mag je in al deze sectoren lesgeven. Daarnaast mag je ook aan de slag als docent in het praktijkonderwijs. Als je met jouw bevoegdheid voor het primair onderwijs wilt lesgeven in het voortgezet speciaal onderwijs, dan kan dat alleen als de school zelf geen eindexamens afneemt. Je kunt je ook – op eigen initiatief of op verzoek van jouw school – eventueel extra specialiseren met een aparte opleiding voor het speciaal onderwijs, bijvoorbeeld met de hbo-master Educational Needs.  

Mag ik met een tweede- of eerstegraads bevoegdheid lesgeven in het primair onderwijs?

Als je een tweede- of eerstegraads bevoegdheid hebt, ben je bevoegd om les te geven in jouw schoolvak of in het beroepsprofiel op een middelbare school of het mbo. Maar als je een schoolvak geeft dat overeenkomt met een vak op een basisschool, mag je bijvoorbeeld met jouw bevoegdheid voor het vak wiskunde toch rekenen geven in het primair onderwijs. Je leest hier alles over in dit artikel

Samenvatting

Als je les wilt geven in het basisonderwijs, in het speciaal onderwijs of in het praktijkonderwijs, dan heb je een bevoegdheid voor het primair onderwijs nodig. Je kunt deze bevoegdheid halen via de pabo op een hogeschool, maar er zijn meer routes om leerkracht in het primair onderwijs te worden, bijvoorbeeld voor academici en zij-instromers.

Gerelateerde artikelen

Wil je meer artikelen en ervaringsverhalen lezen over werken in het onderwijs? Neem een kijkje in onze kennisbank!

Naar kennisbank

Dit artikel is geschreven door

Over het Onderwijsloket