Hoe haal ik een tweedegraads bevoegdheid?

Hoe haal ik een tweedegraads bevoegdheid?

Droom jij ervan om les te geven? Werk je graag met jongeren en heb je passie voor een bepaald schoolvak of beroepsprofiel? Als je wilt lesgeven op een middelbare school moet je een bevoegdheid hebben, dat kan een eerste- of een tweedegraads bevoegdheid zijn. Met deze bevoegdheden kun je ook in het mbo en soms in het primair onderwijs aan de slag als docent. In dit artikel vertellen we je hoe je een tweedegraads bevoegdheid haalt.

Waar mag ik lesgeven met een tweedegraads bevoegdheid?

Met een tweedegraads bevoegdheid mag je in de volgende sectoren, leerjaren en niveaus lesgeven:

 

  • Wil je ook les kunnen geven in de bovenbouw van havo en vwo? Dan heb je een eerstegraads bevoegdheid nodig. In dit artikel lees je hoe je die kunt halen.
  • Naast een tweedegraads bevoegdheid bestaat er ook een beperkte tweedegraads bevoegdheid. Deze kun je behalen via een educatieve minor of module. Met een beperkte tweedegraads bevoegdheid mag je lesgeven in het vmbo-t en in de onderbouw van havo en vwo (klas 1, 2, 3).

Welke routes zijn er om mijn tweedegraads bevoegdheid te halen?

Opleiding Niveau Duur* Minimale vooropleidingseisen
lerarenopleiding hbo max. 4 jaar mbo4- of havo-diploma of via een 21+-toets
kopopleiding hbo 1 jaar afgeronde hbo-bachelor die verwant is aan een schoolvak**
educatieve minor wo ½ jaar je volgt een wo-bachelor die verwant is aan een schoolvak***
educatieve module wo ½ jaar afgeronde wo-bachelor (of doctoraalopleiding) die verwant is aan een schoolvak***
zij-instroomtraject hbo max. 2 jaar hbo-bachelor- of wo-bachelordiploma****

*Het opleidingstraject kan langer of korter duren afhankelijk van eventuele vrijstellingen of als je een opleiding volgt in deeltijd.
** Via deze link kun je zien welke hbo-opleidingen verwant zijn aan de kopopleidingen.
*** Via deze link vind je de wo-bachelorstudies waarbij het mogelijk is een educatieve minor/module te volgen. Na afronding van de educatieve minor/module ben je beperkt tweedegraads bevoegd.
**** De uitzondering hierop is het zij-instroomtraject voor vier van de tien beroepsgerichte profielen in het (v)mbo. Hiervoor moet je minimaal beschikken over een specialistenopleiding (mbo4).

Voortgezet speciaal onderwijs

In de meeste gevallen gelden voor het voortgezet speciaal onderwijs (vso) dezelfde bevoegdheidseisen als voor het regulier voortgezet onderwijs. Sommige middelbare scholen voor speciaal onderwijs geven er wel de voorkeur aan dat je ook een aparte opleiding voor het speciaal onderwijs hebt afgerond, bijvoorbeeld de hbo-master (Special) Educational Needs. Als een school voor voortgezet speciaal onderwijs zelf geen eindexamens afneemt, is het ook mogelijk om in het vso met een bevoegdheid voor het primair onderwijs in het vso les te geven. Dat geldt ook voor het praktijkonderwijs.

Samenvatting

Met een tweedegraads bevoegdheid kun je lesgeven in de onderbouw van havo en vwo en het vmbo van het voortgezet onderwijs, het praktijkonderwijs en het voortgezet speciaal onderwijs, het middelbaar beroepsonderwijs en volwassenenonderwijs, en in sommige gevallen ook in het primair onderwijs. Ook bestaat er een beperkte tweedegraads bevoegdheid waarmee je op het vmbo-t en in de eerste drie klassen van havo en vwo mag lesgeven. De reguliere route om een tweedegraads bevoegdheid te halen is een vierjarige lerarenopleiding aan een hogeschool, maar er zijn ook andere manieren om je deze lesbevoegdheid te halen, zowel op de hogeschool als op de universiteit.

 

Gerelateerde artikelen

Wil je meer artikelen en ervaringsverhalen lezen over werken in het onderwijs? Neem een kijkje in onze kennisbank!

Naar kennisbank

Dit artikel is geschreven door

Over het Onderwijsloket