[{"data":1,"prerenderedAt":363},["ShallowReactive",2],{"articles:hoe-word-ik-leraar-in-het-tweetalig-onderwijs-tto}":3,"articles:surround:hoe-word-ik-leraar-in-het-tweetalig-onderwijs-tto}":347},{"title":4,"id":5,"slug":6,"path":7,"description":8,"summary":9,"body":10,"date_created":247,"date_updated":248,"seo":249,"english":134,"editor_nodes":252,"authors":289,"documents":299,"sources":300,"topics":322,"sectors":335,"roles":344,"tracks":345,"qualifications":346},"Hoe word ik leraar in het tweetalig onderwijs (tto)?\t","1ca8a8ce-73ed-46ce-95f9-5e1408458a8a","hoe-word-ik-leraar-in-het-tweetalig-onderwijs-tto","/kennisbank/artikelen/hoe-word-ik-leraar-in-het-tweetalig-onderwijs-tto","Tweetalig onderwijs (tto) is een stroming binnen het voortgezet onderwijs, waarbij Engels de voertaal is bij verschillende vakken. Voor docenten op tto-scholen gelden dezelfde bevoegdheidseisen als voor andere docenten in het voortgezet onderwijs: je hebt een tweedegraads of een eerstegraads bevoegdheid nodig.","Ben jij benieuwd hoe je als leraar aan de slag kunt gaan in het tweetalig onderwijs (tto)? Er zijn steeds meer scholen in Nederland die een groot aantal vakken in het Engels aanbieden. In dit artikel vind je alle informatie over lesgeven in het tto.",{"type":11,"content":12},"doc",[13,22,27,31,37,41,47,126,167,189,195,223,229],{"type":14,"attrs":15,"content":19},"heading",{"id":16,"plainText":17,"level":18},"wat-is-tto","Wat is tto?",2,[20],{"type":21,"text":17},"text",{"type":23,"content":24},"paragraph",[25],{"type":21,"text":26},"Tweetalig onderwijs is een stroming binnen het voortgezet onderwijs. Met tweetaligheid wordt in Nederland verwezen naar Nederlands/Engels. Leerlingen en leraren op een tto-school spreken Engels bij vakken als geschiedenis, aardrijkskunde, biologie en gymnastiek. Het Engels is dus niet alleen de taal waarin de leraar de stof uitlegt, maar ook de taal waarin de leraar met de leerlingen communiceert. Iedere tto-docent is dus ook een beetje een taaldocent. De leerlingen spreken onderling ook Engels.",{"type":23,"content":28},[29],{"type":21,"text":30},"Op middelbare scholen die tto aanbieden, wordt in de onderbouw van havo/vwo minimaal de helft van de vakken in het Engels gegeven. In de onderbouw van het vmbo is dit ongeveer 30%. In de bovenbouw ligt het percentage wat lager. Scholen moeten namelijk wel voldoen aan de reguliere exameneisen van de Nederlandse overheid en leerlingen moeten hier passend op worden voorbereid. Ook leerlingen in het tweetalig onderwijs maken dus de reguliere Nederlandse eindexamens aan het einde van hun middelbare schooltijd en ontvangen een vwo-, havo- of vmbo-diploma. Havo- en vwo-leerlingen die tto volgen, krijgen daarnaast nog een International Baccalaureate (IB)-certificaat voor het vak Engels of een Cambridge International (CI)-certificaat voor het vak Global Perspectives en een ander vak naar keuze.",{"type":14,"attrs":32,"content":35},{"id":33,"plainText":34,"level":18},"welke-vakken-worden-in-het-engels-gegeven","Welke vakken worden in het Engels gegeven?",[36],{"type":21,"text":34},{"type":23,"content":38},[39],{"type":21,"text":40},"Op tto-scholen worden zoveel mogelijk vakken in het Engels gegeven. Wiskunde, biologie, aardrijkskunde, geschiedenis, gym en natuurlijk Engels zijn bijvoorbeeld vakken waarbij leerlingen in het Engels les krijgen. Nederlands en vreemde talen, zoals Frans, Duits, Spaans en Chinees volg je meestal in de taal van dat vak, maar dat bepaalt het bestuur van een tto-school zelf.",{"type":14,"attrs":42,"content":45},{"id":43,"plainText":44,"level":18},"hoe-word-ik-leraar-op-een-tto-school","Hoe word ik leraar op een tto-school?",[46],{"type":21,"text":44},{"type":23,"content":48},[49,51,71,73,89,91,107,109,124],{"type":21,"text":50},"Voor docenten op middelbare tto-scholen gelden in principe dezelfde criteria als voor andere docenten in het voortgezet onderwijs. Als je wilt ",{"type":52,"attrs":53},"relation-inline-block",{"id":54,"junction":55,"collection":56,"data":57},"4fec5392-f442-44b6-aa1b-980faa25db0b","articles_editor_nodes","mentions",{"id":58,"title":59,"item":60},"e4f69d87-d258-4ce5-9949-2c92f63304ee","lesgeven op een middelbare school",[61],{"id":62,"collection":63,"item":64},195,"articles",{"id":65,"title":66,"path":67,"slug":68,"description":69,"date_created":70},"8acf8ed6-c592-4612-a29f-20a9ee9f787e","Hoe word ik leraar in het voortgezet onderwijs?","/kennisbank/artikelen/hoe-word-ik-leraar-in-het-voortgezet-onderwijs","hoe-word-ik-leraar-in-het-voortgezet-onderwijs","Je kunt als leraar in het voortgezet onderwijs lesgeven als je een (beperkte) tweedegraads-, een eerstegraads- of een ongegradeerde lesbevoegdheid hebt gehaald. Je haalt deze bevoegdheden via een lerarenopleiding.","2020-04-17T11:15:00.000Z",{"type":21,"text":72},", dan moet je een ",{"type":52,"attrs":74},{"id":75,"junction":55,"collection":56,"data":76},"aa665bc6-4efa-4b88-b2df-4df8784f990a",{"id":77,"title":78,"item":79},"3ac59523-9eb8-4caa-a9cb-ca46516771e6","tweedegraads of een eerstegraads bevoegdheid",[80],{"id":81,"collection":63,"item":82},196,{"id":83,"title":84,"path":85,"slug":86,"description":87,"date_created":88},"fc8155e5-9ff2-4efe-8740-3b08b67e8696","Wat is het verschil tussen een tweedegraads en een eerstegraads bevoegdheid?   ","/kennisbank/artikelen/wat-is-het-verschil-tussen-een-tweedegraads-en-een-eerstegraads-bevoegdheid","wat-is-het-verschil-tussen-een-tweedegraads-en-een-eerstegraads-bevoegdheid","Met een tweedegraads bevoegdheid mag je lesgeven in het vmbo, de onderbouw van havo en vwo, het voortgezet speciaal onderwijs, het praktijkonderwijs, het mbo, het vavo en in sommige gevallen in het primair onderwijs. Met een eerstegraads lesbevoegdheid mag je naast deze sectoren ook lesgeven in de bovenbouw van de havo en het vwo.","2020-04-18T12:03:00.000Z",{"type":21,"text":90}," hebben. Met een tweedegraads bevoegdheid kun je lesgeven in het vmbo en de onderbouw van havo/vwo. Wil je ook in de bovenbouw van havo/vwo lesgeven? Dan heb je een eerstegraads bevoegdheid nodig. Bekijk in ",{"type":52,"attrs":92},{"id":93,"junction":55,"collection":56,"data":94},"e9784615-7561-47b6-b820-ceb651101669",{"id":95,"title":96,"item":97},"4ec3d5f8-9e5e-443e-bb1e-06543a63e3c0","dit artikel",[98],{"id":99,"collection":63,"item":100},197,{"id":101,"title":102,"path":103,"slug":104,"description":105,"date_created":106},"bb32b378-d159-4006-bf59-17f4ffc30ccb","Hoe haal ik een tweedegraads bevoegdheid?","/kennisbank/artikelen/hoe-haal-ik-een-tweedegraads-bevoegdheid","hoe-haal-ik-een-tweedegraads-bevoegdheid","De reguliere route om een tweedegraads bevoegdheid te halen is een vierjarige lerarenopleiding aan een hogeschool. Er zijn ook andere manieren om deze lesbevoegdheid te halen, zoals het volgen van een kopopleiding of een zij-instroomtraject.","2020-04-18T13:48:00.000Z",{"type":21,"text":108}," hoe je een tweedegraads bevoegdheid kunt behalen en in ",{"type":52,"attrs":110},{"id":111,"junction":55,"collection":56,"data":112},"9f9496f0-0af2-4377-b03c-fcadb2bcf9b7",{"id":113,"title":96,"item":114},"6b7708d6-c708-410e-9e80-553c86c5e987",[115],{"id":116,"collection":63,"item":117},198,{"id":118,"title":119,"path":120,"slug":121,"description":122,"date_created":123},"faaf075f-a5ef-45bf-b18d-640cb2850fa6","Hoe haal ik een eerstegraads bevoegdheid?","/kennisbank/artikelen/hoe-haal-ik-een-eerstegraads-bevoegdheid","hoe-haal-ik-een-eerstegraads-bevoegdheid","Een eerstegraads bevoegdheid kun je halen door een reguliere voltijd of deeltijd masteropleiding aan een universiteit of hogeschool te volgen, of via een zij-instroomtraject.","2025-08-26T11:40:49.942Z",{"type":21,"text":125}," welke routes er zijn naar een eerstegraads bevoegdheid.",{"type":127,"attrs":128},"relation-block",{"id":129,"junction":55,"collection":130,"data":131},"cf7a9c42-5026-4fa7-a897-c86ec5930831","callouts",{"id":132,"title":133,"icon":133,"dismissable":134,"color":135,"actions":133,"variant":136,"description":137,"editor_nodes":161},"1c6b0de2-7048-43b5-a1fe-16a15b5be809",null,false,"primary","subtle",{"type":11,"content":138},[139],{"type":23,"content":140},[141,143,159],{"type":21,"text":142},"Lees meer over de verschillende bevoegdheden in ",{"type":52,"attrs":144},{"id":145,"junction":146,"collection":56,"data":147},"c43b488c-5923-4e0b-ac18-f591e3efc0c5","callouts_editor_nodes",{"id":148,"title":96,"item":149},"2bf3c63d-64df-476a-a09b-fbb3f5727db8",[150],{"id":151,"collection":63,"item":152},551,{"id":153,"title":154,"path":155,"slug":156,"description":157,"date_created":158},"dc5de905-eb73-46b8-b592-44d884b79151","Welke bevoegdheden zijn er?","/kennisbank/artikelen/welke-bevoegdheden-zijn-er","welke-bevoegdheden-zijn-er","In Nederland bestaan er verschillende bevoegdheden: een bevoegdheid voor het primair onderwijs en eerstegraads en tweedegraads bevoegdheid voor het voortgezet onderwijs. Daarnaast bestaat er een ongegradeerde bevoegdheid en een geschiktheidsverklaring.","2020-04-18T11:01:00.000Z",{"type":21,"text":160},".",[162],{"id":145,"collection":56,"item":163},{"id":148,"title":96,"item":164},[165],{"id":151,"collection":63,"item":166},{"id":153,"title":154,"path":155,"slug":156,"description":157,"date_created":158},{"type":23,"content":168},[169,171,180,182,188],{"type":21,"text":170},"Daarnaast moet je als tto-docent natuurlijk Engels op een hoog niveau beheersen, namelijk op minimaal op B2- of C1-niveau van het ",{"type":21,"marks":172,"text":179},[173],{"type":174,"attrs":175},"link",{"href":176,"target":177,"rel":178,"class":133},"https://www.coe.int/en/web/common-european-framework-reference-languages/level-descriptions","_blank","noopener noreferrer nofollow","Common European Framework of References (CEFR)",{"type":21,"text":181},". Je hoeft in principe niet aan deze eis te voldoen voordat je aan de slag kunt op een tto-school. De school verzorgt en betaalt namelijk speciale bij- en nascholingsmodules die zich richten op tto-docentschap en het verbeteren van jouw Engelse taalvaardigheden. Ben je benieuwd naar deze opleidingen? Je vindt ze op de website van ",{"type":21,"marks":183,"text":187},[184],{"type":174,"attrs":185},{"href":186,"target":177,"rel":178,"class":133},"https://www.nuffic.nl/onderwerpen/tweetalig-onderwijs/trainingen-voor-tto-docenten","Nuffic",{"type":21,"text":160},{"type":14,"attrs":190,"content":193},{"id":191,"plainText":192,"level":18},"welke-scholen-bieden-tweetalig-onderwijs-aan","Welke scholen bieden tweetalig onderwijs aan?",[194],{"type":21,"text":192},{"type":23,"content":196},[197,199,205,207,213,215,221],{"type":21,"text":198},"Er zijn op dit moment meer dan 130 middelbare scholen in Nederland die tweetalig onderwijs aanbieden, veelal op havo/vwo-niveau, maar ook het aanbod op het vmbo blijft groeien. Je vindt een overzicht van alle middelbare scholen ",{"type":21,"marks":200,"text":204},[201],{"type":174,"attrs":202},{"href":203,"target":177,"rel":178,"class":133},"https://www.nuffic.nl/alle-tto-scholen-in-nederland","hier",{"type":21,"text":206},". Daarnaast is er een aantal ",{"type":21,"marks":208,"text":212},[209],{"type":174,"attrs":210},{"href":211,"target":177,"rel":178,"class":133},"https://www.nuffic.nl/overzicht-tpo-scholen-in-nederland","basisscholen",{"type":21,"text":214}," in Nederland dat meedeed aan de pilot tweetalig primair onderwijs (tpo). Ook is er een lijst van ",{"type":21,"marks":216,"text":220},[217],{"type":174,"attrs":218},{"href":219,"target":177,"rel":178,"class":133},"https://www.nuffic.nl/onderwerpen/tweetalig-onderwijs/overzicht-tweetalige-mbo-opleidingen","mbo-scholen",{"type":21,"text":222}," die tweetalig onderwijs verzorgen.",{"type":14,"attrs":224,"content":227},{"id":225,"plainText":226,"level":18},"wil-je-meer-weten-over-tto","Wil je meer weten over tto?",[228],{"type":21,"text":226},{"type":23,"content":230},[231,233,239,241,246],{"type":21,"text":232},"Heb je vragen over routes naar een bevoegdheid waarmee je kunt lesgeven in het tto? Neem dan contact met ons op via onze ",{"type":21,"marks":234,"text":238},[235],{"type":174,"attrs":236},{"href":237,"target":133,"rel":178,"class":133},"/contact","contactpagina",{"type":21,"text":240},". Voor alle overige informatie over tweetalig onderwijs kun je terecht op de website van ",{"type":21,"marks":242,"text":187},[243],{"type":174,"attrs":244},{"href":245,"target":177,"rel":178,"class":133},"https://www.nuffic.nl/onderwerpen/tweetalig-onderwijs",{"type":21,"text":160},"2025-09-02T11:26:13.669Z","2026-03-18T15:32:39.597Z",{"title":250,"meta_description":251}," Leraar worden in het tweetalig onderwijs (tto)","Tweetalig onderwijs (tto) is een stroming binnen het voortgezet onderwijs. Lees in dit artikel hoe je leraar kunt worden in het tto. ",[253,258,263,268,284],{"collection":56,"id":54,"item":254},{"id":58,"title":59,"item":255},[256],{"id":62,"collection":63,"item":257},{"id":65,"title":66,"path":67,"slug":68,"description":69,"date_created":70},{"collection":56,"id":111,"item":259},{"id":113,"title":96,"item":260},[261],{"id":116,"collection":63,"item":262},{"id":118,"title":119,"path":120,"slug":121,"description":122,"date_created":123},{"collection":56,"id":75,"item":264},{"id":77,"title":78,"item":265},[266],{"id":81,"collection":63,"item":267},{"id":83,"title":84,"path":85,"slug":86,"description":87,"date_created":88},{"collection":130,"id":129,"item":269},{"id":132,"title":133,"icon":133,"dismissable":134,"color":135,"actions":133,"variant":136,"description":270,"editor_nodes":278},{"type":11,"content":271},[272],{"type":23,"content":273},[274,275,277],{"type":21,"text":142},{"type":52,"attrs":276},{"id":145,"junction":146,"collection":56},{"type":21,"text":160},[279],{"id":145,"collection":56,"item":280},{"id":148,"title":96,"item":281},[282],{"id":151,"collection":63,"item":283},{"id":153,"title":154,"path":155,"slug":156,"description":157,"date_created":158},{"collection":56,"id":93,"item":285},{"id":95,"title":96,"item":286},[287],{"id":99,"collection":63,"item":288},{"id":101,"title":102,"path":103,"slug":104,"description":105,"date_created":106},[290],{"name":291,"description":292,"avatar":293},"Sabine Vreeburg","Adviseur",{"src":294,"icon":295,"fit":296,"modifiers":297},"/onderwijsloket-directus/production/646debf7-d248-4a19-aecb-9b89cb58736e","heroicons:user-20-solid","fill",{"gravity":298},"face",[],[301,305,308,311,315,319],{"id":302,"title":303,"description":133,"url":304},"5950cb3d-0e6e-4ef1-bc7c-22e52f641db7","Nuffic: Overzicht tweetalige mbo-opleidingen","https://www.nuffic.nl/onderwijssectoren/middelbaar-beroepsonderwijs/overzicht-tweetalige-mbo-opleidingen",{"id":306,"title":307,"description":133,"url":211},"db1507ea-216c-444a-a897-8d445c2ea91d","Nuffic: Overzicht tpo-scholen in Nederland",{"id":309,"title":310,"description":133,"url":203},"4f225a52-3ce2-4d40-be2c-ef7474e7a487","Nuffic: Alle tto-scholen in Nederland",{"id":312,"title":313,"description":133,"url":314},"ce79dd4f-bbcf-4240-96a1-90c13c226cd4","Nuffic: Trainingen voor tto-docenten","https://www.nuffic.nl/onderwijssectoren/voortgezet-onderwijs/tweetalig-onderwijs/trainingen-voor-tto-docenten",{"id":316,"title":317,"description":133,"url":318},"0dd931e6-a907-4e31-a550-6f8c6053f6fc","Rijksoverheid: Wat is tweetalig onderwijs (tto) in het voortgezet onderwijs?","https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/onderwijs-en-internationalisering/vraag-en-antwoord/wat-is-tweetalig-onderwijs-tto-in-het-voortgezet-onderwijs",{"id":320,"title":321,"description":133,"url":176},"e29f78a5-84bb-488c-acf9-14985bd4184a","CEFR: Common European Framework of References",[323,327,331],{"id":324,"name":325,"path":326},"458a9ece-7ddf-49ef-b19e-2ae15db5354b","Onderwijssysteem","/kennisbank/onderwerpen/onderwijssysteem",{"id":328,"name":329,"path":330},"4e41401f-6d3d-4db1-9e9b-d9c3ee774c5e","Basisonderwijs","/kennisbank/onderwerpen/basisonderwijs",{"id":332,"name":333,"path":334},"14cfb491-5bd3-40ae-8692-ec899aa6f750","Middelbare school","/kennisbank/onderwerpen/middelbare-school",[336,340],{"id":337,"title":338,"slug":339},"dfe8f941-87d8-4eed-815f-67b084b82859","Primair onderwijs","werken-in-het-primair-onderwijs",{"id":341,"title":342,"slug":343},"6a995a5e-d464-43d0-8ef6-95f7d80e4457","Voortgezet onderwijs","werken-in-het-voortgezet-onderwijs",[],[],[],[348,353,358],{"title":349,"id":350,"path":351,"description":352},"Hoe kan ik aanvullende studiepunten halen voor mijn toelating tot een universitaire lerarenopleiding?","2895d9f8-23f3-44fa-b54a-60c9dc7e4cb7","/kennisbank/artikelen/hoe-kan-ik-aanvullende-studiepunten-halen-voor-mijn-toelating-tot-een-universitaire-lerarenopleiding","Wil je een lerarenopleiding volgen aan de universiteit maar heb je niet genoeg studiepunten? In dit artikel lees je hoe je extra studiepunten kunt halen en vakdeficiënties kunt wegwerken.",{"title":354,"id":355,"path":356,"description":357},"Hoe word ik leraar in het vmbo?","eef3bd78-3161-4223-983a-8c59018ef317","/kennisbank/artikelen/hoe-word-ik-leraar-in-het-vmbo","In principe heb je om leraar in het vmbo te worden een eerste- of (beperkte) tweedegraads bevoegdheid nodig. Zo’n bevoegdheid haal je door een lerarenopleiding voor een schoolvak of beroepsprofiel af te ronden.",{"title":359,"id":360,"path":361,"description":362},"How can I become a teacher at a bilingual school in the Netherlands?","7c951d13-d5e2-4a9d-a038-8067eb24e909","/kennisbank/artikelen/how-can-i-become-a-teacher-at-a-bilingual-school-in-the-netherlands","For teachers in bilingual education, the same criteria apply as for teachers at other secondary schools: you will need to possess a second or first degree teaching qualification. Additionally, bilingual school teachers must also have sufficient command of the English language.",1775703691639]